Κιτ Έκτακτης Ανάγκης 72 Ωρών
Προετοιμαζόμαστε σήμερα – Προστατεύουμε την οικογένειά μας αύριο
Τι είναι το Κιτ 72 Ωρών;
Ένας σεισμός, μια μεγάλη δασική πυρκαγιά, μια πλημμύρα ή μια παρατεταμένη διακοπή ηλεκτρικού ρεύματος μπορεί να επηρεάσει ξαφνικά την καθημερινότητά μας.
Σε μια τέτοια κατάσταση, η πρόσβαση σε πόσιμο νερό, τρόφιμα, φάρμακα, ηλεκτρικό ρεύμα και τηλεπικοινωνίες ενδέχεται να περιοριστεί ή να διακοπεί προσωρινά.
Για τον λόγο αυτό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στο πλαίσιο της Στρατηγικής της ΕΕ για την Ένωση Ετοιμότητας (EU Preparedness Union Strategy), προωθεί την προετοιμασία των πολιτών ώστε να μπορούν να καλύπτουν τις βασικές ανάγκες τους για τουλάχιστον 72 ώρες (τρεις ημέρες) σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.
Η πρωτοβουλία αυτή δεν αποσκοπεί στη δημιουργία φόβου ή πανικού. Αντίθετα, ενθαρρύνει την πρόληψη, την υπευθυνότητα και την ανάπτυξη μιας κουλτούρας ετοιμότητας.
Γιατί 72 ώρες;
Οι πρώτες ώρες μετά από μια μεγάλη καταστροφή είναι ιδιαίτερα κρίσιμες. Οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης ενδέχεται να αντιμετωπίζουν αυξημένες ανάγκες, δυσκολίες πρόσβασης ή προβλήματα στις υποδομές.
Ένα κατάλληλα προετοιμασμένο νοικοκυριό μπορεί να καλύψει προσωρινά τις βασικές του ανάγκες, χωρίς να εξαρτάται αποκλειστικά από την άμεση εξωτερική βοήθεια.
Παράλληλα, η ατομική και οικογενειακή ετοιμότητα συμβάλλει στη μείωση της πίεσης που δέχονται οι υπηρεσίες διάσωσης και πολιτικής προστασίας, επιτρέποντάς τους να δώσουν προτεραιότητα σε ανθρώπους που βρίσκονται σε άμεσο κίνδυνο.
Οι 72 ώρες αποτελούν ένα ελάχιστο επίπεδο προετοιμασίας και όχι ένα χρονικό όριο εντός του οποίου είναι εγγυημένη η αποκατάσταση των υπηρεσιών ή η άφιξη βοήθειας.
Τι πρέπει να περιλαμβάνει ο εξοπλισμός ετοιμότητας 72 ωρών;
Σύμφωνα με τις επίσημες κατευθυντήριες οδηγίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, κάθε νοικοκυριό πρέπει να προετοιμάζεται για την κάλυψη βασικών αναγκών, όπως η ύδρευση, η διατροφή, η υγεία, η υγιεινή, η θερμική προστασία και η επικοινωνία.
Ακολουθεί μια πρακτική λίστα βασικών εφοδίων, προσαρμοσμένη στις ανάγκες των πολιτών.
1. Πόσιμο νερό
Το νερό αποτελεί μία από τις σημαντικότερες προτεραιότητες σε μια κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Τι να έχουμε:
- Επαρκές αποθηκευμένο πόσιμο νερό για τουλάχιστον τρεις ημέρες.
- Επιπλέον νερό για βασική υγιεινή και προετοιμασία τροφίμων.
Γιατί είναι απαραίτητο;
Ένας σεισμός ή μια εκτεταμένη βλάβη στο δίκτυο ύδρευσης μπορεί να προκαλέσει διακοπή της παροχής νερού ή να καταστήσει το νερό προσωρινά ακατάλληλο για κατανάλωση.
Πρακτική συμβουλή Ε.Ο.Δ.Α.: Ως αρχικό σημείο σχεδιασμού, προβλέψτε περίπου 3 λίτρα πόσιμου νερού ανά άτομο την ημέρα, προσαρμόζοντας την ποσότητα στις συνθήκες, την ηλικία και τις ανάγκες υγείας. Για μια τετραμελή οικογένεια, αυτό αντιστοιχεί σε 36 λίτρα για τρεις ημέρες, χωρίς να περιλαμβάνεται το επιπλέον νερό υγιεινής.
2. Τρόφιμα μακράς διάρκειας
Επιλέγουμε τρόφιμα που μπορούν να διατηρηθούν χωρίς ψυγείο και να καταναλωθούν χωρίς μαγείρεμα ή με ελάχιστη προετοιμασία.
Τι να έχουμε:
- Κονσέρβες έτοιμων γευμάτων, ψαριών ή οσπρίων.
- Παξιμάδια, κράκερ και φρυγανιές.
- Ξηρούς καρπούς και αποξηραμένα φρούτα.
- Μπάρες δημητριακών ή ενέργειας.
- Ειδικές τροφές για βρέφη ή άτομα με ιδιαίτερες διατροφικές ανάγκες.
Γιατί είναι απαραίτητα;
Σε περίπτωση διακοπής ηλεκτροδότησης, το ψυγείο και οι ηλεκτρικές συσκευές μαγειρέματος μπορεί να μη λειτουργούν. Παράλληλα, καταστήματα και υπηρεσίες διανομής ενδέχεται να παραμείνουν κλειστά.
3. Φάρμακα και υλικά Πρώτων Βοηθειών
Η δυνατότητα αντιμετώπισης ενός μικροτραυματισμού ή η συνέχιση μιας απαραίτητης φαρμακευτικής αγωγής μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα σημαντική.
Τι να έχουμε:
- Ατομικά φάρμακα που λαμβάνονται σε τακτική βάση.
- Αποστειρωμένες γάζες και επιδέσμους.
- Αυτοκόλλητα επιθέματα τραυμάτων.
- Αντισηπτικό.
- Γάντια μιας χρήσης.
- Θερμόμετρο.
- Βασικά φαρμακευτικά είδη, σύμφωνα με τις οδηγίες γιατρού ή φαρμακοποιού.
- Αντίγραφο της απαραίτητης φαρμακευτικής αγωγής.
Γιατί είναι απαραίτητα;
Η πρόσβαση σε φαρμακεία, νοσοκομεία ή υπηρεσίες υγείας ενδέχεται να καθυστερήσει. Ένα σωστά εξοπλισμένο φαρμακείο μπορεί να βοηθήσει στην αρχική αντιμετώπιση μικρών τραυματισμών.
Τα φάρμακα πρέπει να φυλάσσονται σύμφωνα με τις προβλεπόμενες συνθήκες και να ελέγχονται τακτικά ως προς την ημερομηνία λήξης.
4. Φωτισμός και ηλεκτρική ενέργεια
Τι να έχουμε:
- Φακό Κεφαλής LED.
- Εφεδρικές μπαταρίες.
- Φορτισμένο power bank.
- Καλώδια φόρτισης κινητών τηλεφώνων.
- Εναλλακτικές πηγές φωτισμού κατάλληλες για εσωτερικούς χώρους.
Γιατί είναι απαραίτητα;
Μια εκτεταμένη διακοπή ρεύματος μπορεί να διαρκέσει πολλές ώρες ή ημέρες. Ο φακός επιτρέπει την ασφαλέστερη μετακίνηση σε σκοτεινούς χώρους, ενώ το power bank βοηθά στη διατήρηση της λειτουργίας του κινητού τηλεφώνου.
Προτιμούμε φωτισμό με μπαταρίες αντί για κεριά, ιδιαίτερα σε χώρους όπου υπάρχει κίνδυνος πυρκαγιάς.
Επίσης προτιμούμε φακό κεφαλής για να φωτίζει όπου εστιάζουμε και τα χέρια μας να είναι ελεύθερα.
5. Επικοινωνία και ενημέρωση
Τι να έχουμε:
- Φορητό ραδιόφωνο που λειτουργεί με μπαταρίες ή άλλη ανεξάρτητη πηγή ενέργειας.
- Εφεδρικές μπαταρίες.
- Φορτισμένο κινητό τηλέφωνο.
- Αποθηκευμένα στη μνήμη του κινητού τηλεφώνου σημαντικά τηλέφωνα.
- Προκαθορισμένο οικογενειακό σχέδιο επικοινωνίας και σημείου συνάντησης.
Γιατί είναι απαραίτητα;
Σε μια σοβαρή κρίση, το διαδίκτυο και τα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας μπορεί να παρουσιάσουν προβλήματα. Ένα φορητό ραδιόφωνο μπορεί να αποτελέσει σημαντική εναλλακτική πηγή ενημέρωσης.
Ακολουθούμε τις ανακοινώσεις των αρμόδιων Αρχών και αποφεύγουμε τη διάδοση ανεπιβεβαίωτων πληροφοριών.
6. Είδη προσωπικής υγιεινής
Τι να έχουμε:
- Χαρτί υγείας.
- Υγρά μαντηλάκια.
- Σαπούνι και αντισηπτικό χεριών.
- Οδοντόβουρτσα και οδοντόκρεμα.
- Σακούλες απορριμμάτων.
- Είδη ατομικής υγιεινής.
- Πάνες και βρεφικά είδη, εφόσον απαιτούνται.
Γιατί είναι απαραίτητα;
Η διακοπή ύδρευσης ή αποχέτευσης μπορεί να δυσκολέψει την καθημερινή υγιεινή και τη χρήση της τουαλέτας. Η διατήρηση της καθαριότητας συμβάλλει στον περιορισμό των κινδύνων για την υγεία.
7. Θερμική προστασία και κατάλληλος ρουχισμός
Τι να έχουμε:
- Κουβέρτες ή υπνόσακους.
- Ζεστά ρούχα.
- Αδιάβροχα.
- Ανθεκτικά, κλειστά υποδήματα.
- Εφεδρικές κάλτσες και εσώρουχα.
- Κατάλληλα μέσα προστασίας από υψηλές θερμοκρασίες.
Γιατί είναι απαραίτητα;
Η διακοπή ηλεκτρικού ρεύματος μπορεί να επηρεάσει τη θέρμανση και τον κλιματισμό, ενώ μια εκκένωση μπορεί να απαιτήσει προσωρινή παραμονή εκτός κατοικίας.
Δεν χρησιμοποιούμε ψησταριές, μαγκάλια ή συσκευές καύσης ακατάλληλες για εσωτερικούς χώρους, λόγω κινδύνου πυρκαγιάς και δηλητηρίασης από μονοξείδιο του άνθρακα.
8. Μετρητά και σημαντικά έγγραφα
Τι να έχουμε:
- Μικρό χρηματικό ποσό σε μετρητά, κατά προτίμηση και σε μικρές ονομαστικές αξίες.
- Αντίγραφα βασικών εγγράφων ταυτοποίησης.
- Σημαντικές ιατρικές πληροφορίες.
- Βασικά στοιχεία ασφαλιστηρίων ή άλλων απαραίτητων εγγράφων.
Γιατί είναι απαραίτητα;
Η διακοπή ρεύματος ή τηλεπικοινωνιών μπορεί να επηρεάσει τις ηλεκτρονικές πληρωμές και τη λειτουργία των ΑΤΜ. Επιπλέον, σε μια επείγουσα απομάκρυνση από την κατοικία, η πρόσβαση σε σημαντικά έγγραφα μπορεί να είναι δύσκολη.
Φυλάσσουμε τα έγγραφα και τα αντίγραφά τους με ασφάλεια, προστατευμένα από νερό και μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση.
9. Ειδικές ανάγκες παιδιών, ηλικιωμένων και ΑμεΑ
Κάθε οικογένεια έχει διαφορετικές ανάγκες και ο εξοπλισμός πρέπει να προσαρμόζεται ανάλογα.
Ενδεικτικά:
- Βρεφικό γάλα και παιδικές τροφές.
- Πάνες, μωρομάντηλα και αλλαξιές ρούχων.
- Αγαπημένο μικρό παιχνίδι ή αντικείμενο που προσφέρει αίσθημα ασφάλειας στο παιδί.
- Απαραίτητα φάρμακα.
- Γυαλιά οράσεως ή άλλα προσωπικά βοηθήματα.
- Εφεδρική τροφοδοσία για απαραίτητες υποστηρικτικές συσκευές, όπου είναι εφικτό.
- Σχέδιο υποστήριξης και μετακίνησης ατόμων με περιορισμένη κινητικότητα.
Γιατί είναι απαραίτητα;
Τα παιδιά, οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με αναπηρία ή αυξημένες ανάγκες υποστήριξης ενδέχεται να αντιμετωπίσουν πρόσθετες δυσκολίες σε μια κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
10. Εφόδια για κατοικίδια ζώα
Εάν έχουμε κατοικίδια, τα συμπεριλαμβάνουμε στον οικογενειακό σχεδιασμό.
Τι να έχουμε:
- Τροφή και νερό για τουλάχιστον τρεις ημέρες.
- Απαραίτητα φάρμακα.
- Λουρί ή κλουβί μεταφοράς.
- Στοιχεία ταυτοποίησης και επικοινωνίας.
- Βασικά είδη καθαριότητας.
Εξοπλισμός στο σπίτι ή σακίδιο εκκένωσης;
Είναι σημαντικό να διακρίνουμε δύο διαφορετικές μορφές προετοιμασίας.
Α. Οικιακά εφόδια 72 ωρών
Πρόκειται για τα αποθέματα που διατηρούμε στο σπίτι ώστε να καλύπτουμε τις βασικές ανάγκες της οικογένειας όταν χρειάζεται να παραμείνουμε στην κατοικία μας και οι βασικές υπηρεσίες έχουν διακοπεί.
Β. Σακίδιο έκτακτης εκκένωσης (Grab-and-Go Bag)
Πρόκειται για ένα μικρό, φορητό σακίδιο με απολύτως απαραίτητα αντικείμενα, το οποίο μπορούμε να πάρουμε μαζί μας όταν πρέπει να εγκαταλείψουμε άμεσα την κατοικία μας.
Ενδεικτικά, μπορεί να περιλαμβάνει νερό, τρόφιμα, ατομικά φάρμακα, φακό, power bank, μετρητά, αντίγραφα εγγράφων και είδη προσωπικής ανάγκης.
Το σακίδιο εκκένωσης δεν αντικαθιστά τα οικιακά αποθέματα 72 ωρών.
Σε κάθε περίπτωση, όταν οι αρμόδιες Αρχές δώσουν εντολή εκκένωσης, ακολουθούμε άμεσα τις οδηγίες τους. Δεν καθυστερούμε για να συγκεντρώσουμε εξοπλισμό.
Πώς οργανώνουμε την οικογενειακή μας ετοιμότητα;
Η προετοιμασία δεν περιορίζεται στην αγορά εξοπλισμού. Εξίσου σημαντικό είναι να γνωρίζουμε πώς θα ενεργήσουμε.
- Συζητάμε με τα μέλη της οικογένειας για πιθανά περιστατικά έκτακτης ανάγκης.
- Προσδιορίζουμε ασφαλείς εξόδους και πιθανές διαδρομές απομάκρυνσης.
- Ορίζουμε ένα σημείο συνάντησης και έναν εναλλακτικό τρόπο επικοινωνίας.
- Μαθαίνουμε πώς διακόπτονται με ασφάλεια οι βασικές παροχές της κατοικίας, όταν αυτό απαιτείται.
- Ελέγχουμε περιοδικά τις ημερομηνίες λήξης των τροφίμων, των φαρμάκων και την κατάσταση των μπαταριών.
- Εξοικειωνόμαστε με τη χρήση του εξοπλισμού και εκπαιδευόμαστε στις Πρώτες Βοήθειες.
Δεν χρειάζεται να αγοράσουμε τα πάντα σε μία ημέρα. Μπορούμε να ξεκινήσουμε με τα απολύτως απαραίτητα και να συμπληρώνουμε σταδιακά τον εξοπλισμό μας.
Η πρόληψη είναι υπόθεση όλων μας
Η Ελληνική Ομάδα Διάσωσης Αττικής (Ε.Ο.Δ.Α.), με πολυετή εθελοντική παρουσία στην έρευνα και διάσωση, στην αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών και στην υποστήριξη επιχειρήσεων πολιτικής προστασίας, αναγνωρίζει τη σημασία της ενημέρωσης και της προετοιμασίας των πολιτών.
Η εμπειρία από καταστάσεις έκτακτης ανάγκης αναδεικνύει πόσο σημαντικό είναι κάθε οικογένεια να διαθέτει βασικά εφόδια, να γνωρίζει τους κινδύνους και να έχει ένα απλό σχέδιο δράσης.
Η ετοιμότητα δεν σημαίνει φόβος. Σημαίνει γνώση, πρόληψη και υπευθυνότητα.
Η σωστή προετοιμασία δεν εξαλείφει τους κινδύνους, μπορεί όμως να μειώσει σημαντικά το άγχος, την αβεβαιότητα και τις συνέπειες που θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί. Όταν γνωρίζουμε πώς να αντιδράσουμε και διαθέτουμε τα απαραίτητα εφόδια, μπορούμε να αντιμετωπίσουμε μια έκτακτη ανάγκη με μεγαλύτερη ψυχραιμία και ασφάλεια.
Γιατί η ετοιμότητα δεν είναι φόβος. Είναι γνώση, πρόληψη και υπευθυνότητα.
Ελληνική Ομάδα Διάσωσης Αττικής (Ε.Ο.Δ.Α.)
Προετοιμαζόμαστε σήμερα. Προστατεύουμε το αύριο.



